Mitsubishi Electric Instrument Transformers และข้อมูลสเปกของ Mitsubishi Electric แล้ว โดยหัวข้อ “High Reliability and Wide-ranging Variations to Meet Diversified Needs” เป็นกลุ่มผลิตภัณฑ์ Instrument Transformers ซึ่งประกอบด้วย CT และหม้อแปลงวัดแรงดันหลายประเภท ครอบคลุมตั้งแต่ระบบแรงดันต่ำจนถึงประมาณ 33 kV

Mitsubishi Electric Instrument Transformers คืออะไร?

Instrument Transformer คือหม้อแปลงสำหรับงานวัดและป้องกันระบบไฟฟ้า ทำหน้าที่แปลงค่ากระแสหรือแรงดันที่มีค่าสูงในระบบไฟฟ้าให้เป็นค่าที่เหมาะสมสำหรับต่อเข้ากับ

• มิเตอร์วัดไฟฟ้า
• Power Meter
• Energy Meter
• Protection Relay
• อุปกรณ์ตรวจวัดและควบคุมระบบไฟฟ้า

นอกจากนี้ยังช่วย แยกวงจรด้านเครื่องมือวัดออกจากวงจรกำลัง เพื่อเพิ่มความปลอดภัยและความน่าเชื่อถือของระบบ

1. Current Transformer (CT)

Current Transformer หรือ CT เป็นอุปกรณ์หลักในกลุ่มนี้

หน้าที่คือแปลงกระแสไฟฟ้าขนาดสูง เช่น

400A → 5A

หรือ

600A → 1A

เพื่อให้สามารถนำกระแสด้าน Secondary ไปใช้กับมิเตอร์หรือ Protection Relay ได้อย่างเหมาะสม

ตัวอย่างเช่น CT อัตราส่วน

400/5A

หมายความว่า

เมื่อกระแสด้าน Primary = 400A
กระแสด้าน Secondary จะเท่ากับ 5A

Mitsubishi มี CT หลายตระกูล ตั้งแต่รุ่นแรงดันต่ำไปจนถึง CT สำหรับระบบแรงดันสูงและแรงดันสูงพิเศษ

2. กลุ่ม CT ของ Mitsubishi

จาก Catalog สามารถแบ่งผลิตภัณฑ์ CT ตามลักษณะการใช้งานได้หลายกลุ่ม

แคตตาล็อกระบุช่วงผลิตภัณฑ์ตั้งแต่ Low Voltage จนถึง 33kV เพื่อรองรับการใช้งานที่หลากหลาย

3. CW Series – Low Voltage CT

CW Series เป็นกลุ่ม CT สำหรับระบบแรงดันต่ำ โดย Mitsubishi ระบุว่าสามารถใช้กับวงจรที่มีแรงดัน ไม่เกิน 1,100V

ตัวอย่างรุ่น ได้แก่

• CW-5L
• CW-15L
• CW-40L
• CW-40LM

โดยสามารถเลือกตาม Rated Burden และกระแส Primary ที่ต้องการ

ตัวอย่าง CW-5L

ข้อมูล Mitsubishi ระบุว่ารุ่น CW-5L มีตัวเลือกกระแส Primary เช่น

60A, 75A, 100A, 120A, 150A, 200A, 300A, 400A, 500A, 600A, 750A

และสามารถเลือก Secondary เป็น

1A หรือ 5A

โดยมี Rated Burden 5VA ในตัวอย่างสเปกดังกล่าว

4. CW-40L และ CW-40LM

สำหรับโหลดที่มีกระแสสูงขึ้น Mitsubishi มีรุ่นที่มี Rated Burden สูงขึ้น เช่น CW-40L

ตัวอย่างข้อมูลของ CW-40L:

• Primary: 300A
• Secondary: 1A
• Rated Burden: 40VA
• Accuracy Class: 1.0
• Overcurrent Strength: 40 เท่า
• Frequency: 50/60Hz
• Standard: JIS C 1731-1

ส่วน CW-40LM เป็นรุ่นที่ออกแบบให้เหมาะกับงานที่ต้องการติดตั้งกับ Busbar และมีตัวเลือกกระแส Primary สูง เช่น 800A และ 1200A เป็นต้น

5. Rated Primary / Secondary Current สำคัญอย่างไร?

เวลาสั่ง CT ต้องเลือก Ratio ให้เหมาะสมกับระบบ

ตัวอย่าง

CT 300/5A

หมายถึง

Primary = 300A
Secondary = 5A

หากกระแส Primary ขณะนั้นเท่ากับ 150A กระแส Secondary โดยอุดมคติจะประมาณ

150 × 5 / 300 = 2.5A

มิเตอร์หรือรีเลย์ที่ต่ออยู่ด้าน Secondary จึงสามารถนำค่า 2.5A ไปคำนวณกลับเป็นกระแส Primary ได้

6. Rated Burden คืออะไร?

Rated Burden (VA) คือความสามารถของ CT ในการจ่ายกำลังให้กับอุปกรณ์ที่ต่ออยู่ด้าน Secondary โดยยังรักษาคุณสมบัติความแม่นยำตามที่กำหนด

ตัวอย่างเช่น

5VA

15VA

40VA

Mitsubishi มี CT หลายระดับให้เลือกตามอุปกรณ์และระยะทางเดินสาย Secondary

ดังนั้นในการเลือก CT ไม่ควรดูเฉพาะ 300/5A หรือ 600/5A แต่ควรพิจารณา Burden ด้วย

7. Accuracy Class

อีกค่าที่สำคัญคือ Accuracy Class

ตัวอย่าง CT รุ่น CW-5L ที่ Mitsubishi แสดงข้อมูลไว้มี

Accuracy Class 1.0

หมายถึง CT มีความคลาดเคลื่อนตามข้อกำหนดของ Class 1 สำหรับการใช้งานตามมาตรฐานที่ระบุ

สำหรับงานที่ต้องการความแม่นยำสูง เช่น

• Energy Metering
• Power Monitoring
• Energy Management
• Revenue Metering

ควรเลือก CT ให้มี Accuracy Class เหมาะกับมิเตอร์และวัตถุประสงค์ของระบบ

8. High Reliability – จุดเด่นของ Mitsubishi

คำว่า High Reliability ในชื่อ Catalog สื่อถึงความสำคัญของ Insulation Performance

เพราะ Instrument Transformer เชื่อมต่ออยู่กับระบบไฟฟ้าที่มีแรงดันและกระแสสูง ดังนั้นคุณสมบัติของฉนวนจึงมีความสำคัญต่อความปลอดภัยของระบบอย่างมาก

Mitsubishi ระบุว่าผลิตภัณฑ์ใช้เทคโนโลยีที่สะสมมานานและวัสดุฉนวนที่มีคุณภาพ เพื่อให้ Instrument Transformer มีความน่าเชื่อถือสูง

9. นอกจาก CT ยังมี VT / EVT / ZCT

Catalog นี้ไม่ได้มีเฉพาะ Current Transformer แต่ยังครอบคลุม Transformer สำหรับงานวัดประเภทอื่นด้วย

VT – Voltage Transformer

ใช้ลดแรงดันไฟฟ้าสูงให้เป็นแรงดันต่ำที่เหมาะสำหรับ

• Voltmeter
• Meter
• Protection Relay

โดยทั่วไป Secondary มักอยู่ในระดับที่อุปกรณ์วัดสามารถใช้งานได้ เช่น 110V

EVT – Earthed Voltage Transformer

ใช้สำหรับตรวจวัดแรงดันระหว่าง

• ระบบไฟฟ้ากับ Ground
• Neutral กับ Ground

รวมถึงใช้ตรวจจับ Zero-phase Voltage ในกรณีเกิด Ground Fault

ZCT – Zero-phase Current Transformer

ใช้ตรวจจับ Zero-phase Current หรือกระแสผิดปกติที่เกิดจาก Ground Fault

หลักการคือให้นำสายไฟของระบบผ่านแกน ZCT แล้วตรวจจับผลรวมเวกเตอร์ของกระแสแต่ละเฟส

10. CT สำหรับงาน Metering และ Protection

CT สามารถนำไปใช้ได้ทั้งงาน

Metering

และ

Protection

แต่คุณสมบัติของ CT ที่เหมาะกับแต่ละงานอาจแตกต่างกัน

Metering

เน้นความแม่นยำในการวัดกระแสและพลังงาน เช่น

• Energy Meter
• Power Meter
• Power Monitoring

Protection

เน้นให้ CT สามารถส่งสัญญาณให้ Protection Relay ได้อย่างเหมาะสมเมื่อเกิดกระแสผิดปกติ เช่น

• Short Circuit
• Overcurrent
• Ground Fault

ดังนั้นก่อนเลือก CT ควรทราบก่อนว่า CT จะนำไปใช้กับ มิเตอร์ หรือ Protection Relay

11. ตัวอย่างการใช้งาน

โครงสร้างพื้นฐานสามารถมองได้ดังนี้

ระบบไฟฟ้าแรงดันสูง/กระแสสูง

↓

Current Transformer (CT)

↓

5A / 1A Secondary

↓

Energy Meter / Power Meter / Protection Relay

ตัวอย่างเช่น

สายเมน 600A

↓

CT 600/5A

↓

Energy Meter

ทำให้มิเตอร์ไม่ต้องรับกระแส 600A โดยตรง แต่รับสัญญาณ Secondary จาก CT แทน

12. จุดเด่นของ Catalog นี้

สรุปจุดเด่นของ Mitsubishi Instrument Transformers ได้ดังนี้

Mitsubishi ระบุว่าปัจจุบันฐานข้อมูลผลิตภัณฑ์ Instrument Transformers มีรุ่นจำนวนมาก และสามารถค้นหาตาม Rated Burden, Primary Current, Secondary Current และแรงดันระบบได้

สรุปแบบง่าย

Mitsubishi Instrument Transformers คือกลุ่มอุปกรณ์สำหรับ แปลงกระแสและแรงดันของระบบไฟฟ้าให้อยู่ในระดับที่เหมาะสมสำหรับมิเตอร์และอุปกรณ์ป้องกัน โดยมีหัวใจสำคัญคือ ความปลอดภัย ความแม่นยำ และคุณสมบัติฉนวนที่มีความน่าเชื่อถือสูง

สำหรับ Current Transformer (CT) สิ่งสำคัญที่ต้องพิจารณาเวลาเลือกสินค้า คือ

1. Primary Current → 2. Secondary Current → 3. Accuracy Class → 4. Rated Burden → 5. Overcurrent Strength → 6. Voltage Level → 7. รูปแบบการติดตั้ง

ดังนั้น เช่น CW-5L 400/5A 5VA Class 1 จึงไม่ได้เป็นเพียง “CT 400A” แต่เป็น CT ที่กำหนดทั้งอัตราส่วนกระแส ความแม่นยำ และภาระที่รองรับอย่างชัดเจน